Ελληνικές διπλωματικές πηγές δεν απέκλεισαν το ενδεχόμενο ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να θέσει θέμα αποστρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών είτε στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που θα γίνει στη Μαδρίτη στις 29 Ιουνίου είτε σε επόμενη.

Συγκεκριμένα, μετά τις συνομιλίες Τουρκίας-Φινλανδίας-Σουηδίας στην έδρα του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, διπλωματικές πηγές που επικαλείται το ΑΠΕ – ΜΠΕ εκτίμησαν ότι δεν θα κάνει μία τέτοια κίνηση ο Τούρκος πρόεδρος στις 29 Ιουνίου, ωστόσο δεν το απέκλεισαν κιόλας. Όπως εκτιμούν, δεν είναι ιδιαίτερα πιθανό να τεθεί θέμα αποστρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών στη Σύνοδο Κορυφής της Μαδρίτης επειδή:

Πρώτον, διότι ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, Χουλουσί Ακάρ, έδωσε θετική εικόνα και υποσχέθηκε ένα ήρεμο καλοκαίρι, κατά τη σύντομη συνάντηση που είχε με τον Έλληνα Υπουργό Ενόπλων Δυνάμεων, Ν. Παναγιωτόπουλο, στην τελευταία Υπουργική Σύνοδο του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες.
Δεύτερον, διότι η Τουρκία θα δημιουργούσε την εικόνα ότι πέρα από τα άλλα προβλήματα που έχει δημιουργήσει, απειλεί και μια χώρα του ΝΑΤΟ.
Οι ίδιες διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι ενδεχομένως ο Ερντογάν να έθετε θέμα αποστρατιωτικοποίησης των νησιών, μόνο σε περίπτωση που δεν έχει λυθεί ως τη Σύνοδο της Μαδρίτης, το πρόβλημα με τη Σουηδία και τη Φινλανδία. Θα το έκανε αυτό «μόνο αν θελήσει να αποπροσανατολίσει από το βασικό πρόβλημα που είναι η ένταξη των δύο Σκανδιναβικών χωρών και να στραφεί στην Ελλάδα για αντιπερισπασμό. Εάν συμβεί αυτό, η ελληνική πλευρά θα εξηγήσει, όπως πάντα με ψυχραιμία, ότι η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ δεν είναι το κατάλληλο μέρος για να τεθούν τέτοιου είδους παράλογες διεκδικήσεις», ανέφεραν οι ίδιες πηγές.

Στις συνομιλίες που ξεκίνησαν χθες, Κυριακή, την Τουρκία εκπροσωπούν ο στενός σύμβουλος του Τούρκου Προέδρου Ερντογάν, Ιμπραχίμ Καλίν και ο υφυπουργός εξωτερικών, Σεντάντ Ονάλ. Οι ίδιες διπλωματικές πηγές εκτιμούν «θετικό» το γεγονός ότι η Άγκυρα δέχτηκε να συμμετάσχει σε αυτή τη διαπραγμάτευση για την οποία εδώ και μέρες πίεζε να πραγματοποιηθεί η γραμματεία του ΝΑΤΟ και ο Γ.Γ. Στόλτενμπεργκ. Αν και μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει κάποια πρόοδος, οι συζητήσεις θα συνεχιστούν σήμερα και αύριο, με την ελπίδα να βρεθεί συμβιβαστική λύση πριν τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Μαδρίτη.

Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι ακόμα και αν αύριο η Τουρκία άρει τις επιφυλάξεις της για την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας, δεν υπάρχει χρόνος μέσα σε μία εβδομάδα να γίνουν όλες οι απαραίτητες διαδικασίες για να προχωρήσει η ενταξιακή διαδικασία των δύο χωρών και να μπορέσουν να συμμετάσχουν στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ με το καθεστώς χωρών «παρατηρητή». Η επίτευξη συμβιβασμού, ωστόσο, θα ήταν μια «πολύ θετική εξέλιξη» εάν τελικά συμβεί πριν τη Μαδρίτη.

Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, στην περίπτωση που η Άγκυρα αποφασίσει να σταματήσει τους εκβιασμούς, οι τρεις χώρες θα υπογράψουν κοινή δήλωση, η οποία θα απαντά στις τουρκικές ανησυχίες περί τρομοκρατίας, αλλά και στο αίτημά της για άρση του εμπάργκο όπλων από τη Σουηδία. Τη δήλωση αυτή, εκτιμούν οι ίδιες πηγές, ο Ερντογάν θα μπορούσε να την «πουλήσει» στο εσωτερικό του, λέγοντας ότι βγήκε κερδισμένος από τη διαπραγμάτευση.

Ωστόσο, οι απαιτήσεις που εξακολουθεί να έχει η Άγκυρα από το Ελσίνκι και κυρίως από τη Στοκχόλμη για να άρει τις επιφυλάξεις ασφαλείας της σχετικά με την τρομοκρατία -πληροφορίες αναφέρουν ότι περιλαμβάνεται ακόμα και η παραίτηση της υπουργού Εξωτερικών της Σουηδίας, Αν Λιντ- είναι αδύνατο να ικανοποιηθούν, εκτιμούν διπλωματικές πηγές.

Παράλληλα, καθώς η Τουρκία έχει περισσότερα «ανοιχτά ζητήματα» με τη Σουηδία, ενώ με τη Φινλανδία τα πράγματα μοιάζουν πιο εύκολα, ουδείς επιθυμεί να προχωρήσει η ένταξη μόνο της Φινλανδίας, διότι κάτι τέτοιο θα την άφηνε εκτεθειμένη απέναντι στη ρωσική απειλή.