Ενθουσιασμό στους ηγέτες κρατών, στους λειτουργούς στον τομέα της υγείας αλλά και σε όλους τους κατοίκους του πλανήτη σκόρπισε η ανακοίνωση από τις εταιρείες Pfizer και BioNTech ότι το πειραματικό εμβόλιο που ετοιμάζουν είναι περισσότερο από 90% αποτελεσματικό για την αντιμετώπιση της νόσου Covid-19, σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία των δοκιμών. Οι δοκιμές που έγιναν από τις δύο εταιρείες (σε δείγμα περίπου 43.000 εθελοντών) είναι μεταξύ των δέκα υποψήφιων εμβολίων που βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών σε όλο τον κόσμο.

Το εμβόλιο φαίνεται ιδιαίτερα ελπιδοφόρο, ωστόσο υπάρχουν ακόμα αρκετές επιφυλάξεις. Ειδικότερα, πρόκειται για προκαταρκτικά δεδομένα, το εμβόλιο δεν έχει αξιολογηθεί επαρκώς από τους ειδικούς, δεν έχει υποβληθεί για δημοσίευση σε επιστημονικό περιοδικό, ενώ ακόμα δεν έχει πάρει έγκριση για επείγουσα χρήση. 

Η επιστημονική κοινότητα θα πρέπει να περιμένει τα πλήρη δεδομένα για να καταλήξει σε ασφαλή συμπεράσματα, με το βασικό ερώτημα να αφορά τη χρονική διάρκεια που θα προσφέρει προστασία το εμβόλιο (εάν τελικά αποδειχθεί αποτελεσματικό). Ο συνιδρυτής της BioNTech Ουγκούρ Σαχίν δήλωσε αισιόδοξος για το ότι η προστατευτική δράση του εμβολίου διαρκεί τουλάχιστον έναν χρόνο. «Πρέπει να είμαστε αισιόδοξοι ότι η ανοσολογική δράση μπορεί να διαρκέσει για τουλάχιστον έναν χρόνο», δήλωσε στο Reuters.

Σε κάθε περίπτωση οι δοκιμές θα συνεχιστούν, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να αλλάξει το ποσοστό αποτελεσματικότητας του 90% που ανακοινώθηκε σήμερα. Σύμφωνα με την εταιρεία, η συλλογή των δεδομένων θα διαρκέσει έως την τρίτη εβδομάδα του Νοεμβρίου, μετά την οποία θα υποβληθεί φάκελος προς έγκριση στις ρυθμιστικές αρχές. Σε περίπτωση άμεσης χορήγησης άδειας, οι πρώτες δόσεις του εμβολίου θα δοθούν σε εργαζόμενους στον τομέα της υγείας μέχρι το τέλος του έτους. Πάντως, οι αρχές έχουν τονίσει ότι δεν είναι πιθανόν ένα εμβόλιο να είναι έτοιμο πριν από το τέλος του χρόνου για όλο τον πλανήτη, καθώς και ότι οι πρώτες προμήθειες θα είναι περιορισμένες.

ΠΟΥ: Το εμβόλιο δεν θα αλλάζει πλήρως το παιχνίδι

Από την πλευρά του, ο δρ David Nabarro, ειδικός απεσταλμένος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τη νόσο Covid-19, δήλωσε ότι είναι σημαντικό για τους ανθρώπους και τις κυβερνήσεις να διατηρήσουν μια συμπεριφορά που βοήθησε στην επιβράδυνση της εξάπλωσης του ιού, ακόμη και αν διατεθεί στην αγορά ένα εμβόλιο.

«Θέλω να τονίσω ότι αυτές οι αρχές για τις οποίες εργαζόμαστε, εξακολουθούν να είναι απολύτως απαραίτητες ακόμη και αν φτάσει ένα εμβόλιο τους επόμενους μήνες», δήλωσε χαρακτηριστικά και συμπλήρωσε: «Ένα εμβόλιο θα βοηθήσει, αλλά δεν πρόκειται να αλλάξει πλήρως το παιχνίδι».

Σημείωσε ότι το εμβόλιο θα πρέπει να υποβληθεί σε ρυθμιστικές διαδικασίες, προσθέτοντας πως υπήρχαν «πολλά βήματα» να γίνουν, πριν οι αρμόδιες αρχές να πουν ότι το σκεύασμα είναι «ασφαλές και αποτελεσματικό», εκτιμώντας πως θα χρειαστούν μερικοί μήνες αναμονής ακόμα. 

Από την πλευρά του, πάντως, ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους χαιρέτισε τις σημερινές ανακοινώσεις, σημειώνοντας μεταξύ άλλων πως «ο κόσμος γνωρίζει μια καινοτομία και μια επιστημονική συνεργασία χωρίς προηγούμενο για να μπει ένα τέλος στην πανδημία». Τόνισε ότι τέτοιες ειδήσεις ενθαρρύνουν τους επιστήμονες να αναπτύξουν χρήσιμα και αποτελεσματικά εργαλεία στη μάχη κατά του κορονοϊού.

Ετοιμάζουν… παραγγελίες

Οι εταιρείες εκτιμούν ότι έχουν τη δυνατότητα παράδοσης έως και 25 εκατ. δόσεων εμβολίου στον κόσμο το 2020 και μέχρι 1,3 δισ. δόσεων το 2021.  

Οι ΗΠΑ και η Ευρώπη δηλώνουν έτοιμες να λάβουν τις πρώτες δόσεις του εμβολίου. Συγκεκριμένα, οι Pfizer/BioNTech έχουν συμβόλαιο ύψους 1,95 εκατ. δολαρίων με την αμερικανική κυβέρνηση για την παράδοση 100 εκατομμυρίων δόσεων του εμβολίου, αρχής γενομένης από το 2020. Έχουν επίσης κλείσει συμφωνίες με την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ηνωμένο Βασίλειο, τον Καναδά και την Ιαπωνία. 

Σημειώνεται ότι το εμβόλιο θα πρέπει να μπει σε κατάψυξη σε περίπτωση μακροχρόνιας αποθήκευσης, γεγονός που μπορεί να περιπλέξει τη διανομή του. Σε θερμοκρασίες ψυγείου το εμβόλιο μπορεί να παραμείνει για περίπου πέντε ημέρες.

Κατά 90% αποτελεσματικό και το ρωσικό εμβόλιο

Λίγη ώρα μετά τις ανακοινώσεις από τις εταιρείες Pfizer Inc and BioNTech, σύμβουλος του ρωσικού Υπουργείου Υγείας δήλωσε ότι το ρωσικό εμβόλιο Sputnik-V κατά του κορονοϊού είναι περισσότερο από 90% αποτελεσματικό.

«Με εντολή του υπουργείου Υγείας της Ρωσίας πραγματοποιούμε ελέγχους σχετικά με την αποτελεσματικότητα του εμβολίου Sputnik-V, σε όσους εμβολιάσθηκαν. Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις μας, η αποτελεσματικότητα του εμβολίου υπερβαίνει επίσης το 90%. Η εμφάνιση ενός ακόμη αποτελεσματικού εμβολίου είναι καλή είδηση για όλους» δήλωσε η σύμβουλος του υπουργείου Υγείας της Ρωσίας και διευθύντρια του Ιατρικού Ερευνητικού Κέντρου θεραπείας και προληπτικής ιατρικής Αξάνα Ντράπκινα, σχολιάζοντας την ανακοίνωση της εταιρείας Pfizer.