Οι συντονισμένες πλέον μεθοδεύσεις, για την αποκάλυψη της ταυτότητας των προστατευόμενων μαρτύρων της υπόθεσης Novartis είναι το ζήτημα που σηκώνει ήδη τους τόνους της πολιτικής αντιπαράθεσης. 

Είτε με απροκάλυπτο τρόπο όπως συμβαίνει με το ΚΙΝΑΛ, είτε συγκαλυμμένα όπως συμβαίνει με τα μέλη της πλειοψηφίας της Προανακριτικής Επιτροπής για την υπόθεση, η επικείμενη κατάθεση των μαρτύρων με τις κωδικές ονομασίες ΚΕΛΕΣΗ και ΣΑΡΑΦΗΣ, ίσως μοιάζει με τελευταία ευκαιρία προκειμένου να αποδομηθούν και να ανακοπεί η διερεύνηση του μεγάλου, δεδομένων των κρίσιμων στοιχείων που εισφέρουν οι δύο μάρτυρες στην υπόθεση. 

Το δικονομικό πλαίσιο προστατεύει απόλυτα την ταυτότητα των μαρτύρων την ώρα που διαρροές από την πλειοψηφία ισχυρίζονται ότι σε έγγραφο του αρμόδιου τμήματος της ΕΛΑΣ, συνιστάται η εξ αποστάσεως εξέταση με αλλοιωμένα χαρακτηριστικά αλλά περιγράφεται και ένα «παράθυρο» για τη δια ζώσης εξέτασή τους από κλιμάκιο (και όχι όλα τα μέλη) της Επιτροπής την Τρίτη και την Τετάρτη. Όμως τέτοιο έγγραφο δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα και δεν βρέθηκε ποτέ, ακόμη και όταν βουλευτές – μέλη της αντιπολίτευσης το αναζήτησαν την Παρασκευή. 

Η γνώμη των ίδιων των μαρτύρων

Από την πλευρά του ο ΣΥΡΙΖΑ έχει προειδοποιήσει ανοιχτά ότι πιθανή αυτοπρόσωπη εξέταση θα συνιστούσε πολιτικό και δικαστικό πραξικόπημα καθώς ο κώδικας ποινικής δικονομίας απαγορεύει ρητά την αποκάλυψη της ταυτότητας προστατευόμενων μαρτύρων στο στάδιο της προδικασίας, παρά μόνο σε πολύ εξαιρετικές περιστάσεις που δύναται να προκύψουν όταν η υπόθεση φτάσει στο ακροατήριο. Αυτές τις επιφυλάξεις, άλλωστε, για τον κίνδυνο να να διαταραχθεί η έρευνα της υπόθεσης, εκφράζει η σαφέστατη επιστολή της προς την Επιτροπή, μετά τις τελευταίες εξελίξεις, η Ελένη Τουλουπάκη. Όσο για τις προθέσεις όσων θέλουν να «βγουν οι κουκούλες», δεν έχει περάσει απαρατήρητο ότι μέλη της Επιτροπής πριν από λίγες μέρες επιχείρησαν να εκφοβίσουν ακόμη και την ίδια την Εισαγγελέα που ερευνά την υπόθεση. Δεν φαίνεται να αναζητήθηκε η γνώμη των ίδιων των μαρτύρων που, σύμφωνα με επιβεβαιωμένες πληροφορίες, αρνούνται κατηγορηματικά να αποκαλύψουν στοιχεία της ταυτότητάς τους σε οποιονδήποτε. 

 

Άλλωστε, υπάρχει κάποιος προφανής πολιτικός λόγος για να εξεταστούν δια ζώσης, παρά για αν κάποιοι θέλουν να αποκαλύψουν την ταυτότητά τους. Αξίζει να επισημανθεί ότι όταν ξέσπασε το σκάνδαλο και άρχισαν να αναδεικνύεται ο ζωτικός ρόλος των προστατευόμενων μαρτύρων τόσο στην Ελλάδα όσο και στην έρευνα του FBI, πολλοί ήταν οι εμπλεκόμενοι και τα ΜΜΕ που είχαν πιθανολογήσει την ταυτότητα κάποιων ενώ είχαν εκφοβιστεί ακόμη και από τον πρώην Πρωθυπουργό Αντώνη Σαμαρά. Η προστασία των μαρτύρων είναι ιδιαίτερα κρίσιμη αν λάβει κανείς υπόψη ότι στην Ελλάδα υπάρχουν δίκες μείζονος πολιτικού και κοινωνικού ενδιαφέροντος, στις οποίες οι βασικοί μάρτυρες είτε «εξαφανίζονται» μέχρι τη Δίκη, είτε εμφανίζονται στο ακροατήριο με «αμνησία» για όσα έχουν καταθέσει στο στάδιο της προδικασίας. 

 

Αντίθετοι με τη δικονομία, αντίθετοι και με την Κομισιόν;

Δεν περνά απαρατήρητο, ότι πολύ πρόσφατα, η Κομισιόν, με οδηγία της που εκδόθηκε τον Οκτώβριο του 2019, ενισχύει και πιέζει στην κατεύθυνση της προστασίας μαρτύρων που αποκαλύπτουν παραβιάσεις του Δικαίου της Ένωσης. Σε αντίθεση με την ΕΕ και το δυτικό κόσμο, που ενισχύει το νομικό οπλοστάσιο προκειμένου να προστατεύσει όσους οδηγούν στην αποκάλυψη τεράστιων σκανδάλων διαφθοράς, το παλιό πολιτικό σύστημα στην Ελλάδα φαίνεται να κινείται στην αντίθετη κατεύθυνση και να απειλεί τους μάρτυρες. 

Μέσα σε αυτό το κλίμα, η επιλογή της πλειοψηφίας, που δεν έχει γίνει ακόμη ξεκάθαρη, θα αποτελέσει και μια σαφή απάντηση της κυβέρνησης για την προστασία θεμελιωδών νομικών εγγυήσεων καθώς διαφορετικά η αντιπολίτευση θα σηκώσει τους τόνους πολύ ψηλά, καθώς θα συνιστά χονδροειδή όσο και εξωθεσμική απόπειρα συγκάλυψης του σκανδάλου. Όχι σε ότι αφορά στην – υποτιθέμενη – υπόθεση της «σκευωρίας» που ερευνά η Προανακριτική αλλά σε αυτό καθαυτό το μεγάλο σκάνδαλο της Novartis.