Εργαστήρι οργανοποιίας για πρόσφυγες, με καθοδηγητή τον Σύριο οργανοποιό, ουτίστα και μουσικό Ζιαντ Ρατζάμπ (Ziad Rajab), λειτουργεί στη Θεσσαλονίκη με πρωτοβουλία της Μη Κερδοσκοπικής Κοινωνικής Οργάνωσης ΑΡΣΙΣ.

Το μικρό εργαστήριο του γνωστού μουσικού, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, είναι κάθε μεσημέρι ανοιχτό για πρόσφυγες φιλοξενούμενους στην Ανοιχτή Δομή Προσωρινής Υποδοχής Διαβατών και λειτουργεί στο πλαίσιο του προγράμματος «Support to refugees and migrants in Greece through an integrated multi-sector response», το οποίο υλοποιείται από την ΑΡΣΙΣ, σε συνεργασία με την Arbeiter-Samariter-Bund (ASB),με χρηματοδότηση της Πολιτικής Προστασίας και της Ανθρωπιστικής Βοήθειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ECHO).

Οι εκπαιδευόμενοι έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν και να συμμετέχουν ενεργά στην κατασκευή παραδοσιακών αραβικών και περσικών οργάνων όπως ο μπαγλαμάς, το σάζι, το νέι, ο ταμπουράς, το μπεντίρ και το ούτι.

«Οι Άραβες έχουν το ούτι, οι Πέρσες το ταρ, οι Αφγανοί το ραμπάπ, οι Κούρδοι το σάζι. Εμείς κατασκευάσαμε ήδη ένα τετράχορδο όργανο, σαν μικρό σάζι, χωρίς… ταυτότητα, αλλά βασισμένο στην ίδια πολυπολιτισμική ιδέα κατασκευής μουσικών οργάνων»λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ.Ρατζάμπ καθοδηγώντας στον πάγκο του εργαστηρίου του τον Αφγανό Μοχάμεντ για τον τρόπο που πρέπει να τρίψει απαλά το ξύλινο καπάκι ενός οργάνου. «Οσο για τη γλώσσα επικοινωνίας μεταξύ μας» συνεχίζει ο γνωστός μουσικός, «έχουμε πολλές κοινές λέξεις και μπορούμε και συνεννοούμαστε».

Με την καθοδήγηση του Ζιαντ Ρατζάμπ, από το φθινόπωρο του 2018, οι εκπαιδευόμενοι προχωρήσανε βήμα – βήμα σε όλα τα στάδια κατασκευής των οργάνων μέχρι την ολοκλήρωσή τους.

«Κάναμε μαθήματα θεωρίας και τώρα προχωράμε στη χειρωνακτική δουλειά με τα εργαλεία και τα μηχανήματα για την κατασκευή οργάνων. Έχουμε ήδη φτιάξει ένα όργανο και ευελπιστώ μέχρι τέλος του χρόνου, να φτιάξουμε άλλα δύο» διευκρινίζει ο οργανοποιός. Όσο για το ενδιαφέρον που δείχνουν οι εκπαιδευόμενοι, ο κ.Ρατζάμπ εξομολογείται ότι «κάποιοι έρχονται μόνο για να ακούσουν μουσική ή να κάνουν… χαβαλέ».

«Υπάρχουν όμως κάποιοι, όπως ο Μοχάμεντ ο οποίος έρχεται καθημερινά, με ακούραστο πάθος, παρά τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει και μπορεί να καθίσει έως το βράδυ για να μάθει όσα περισσότερα μπορεί». «Μου αρέσει πάρα πολύ», λέει από την πλευρά του ο Μοχάμεντ ο οποίος στη χώρα του δούλευε ως κατασκευαστής κοσμημάτων και θα ήθελε να παραμείνει στην Ελλάδα και να ασχοληθεί με την οργανοποιία.

Στο εργαστήρι του Ζιαντ Ρατζάμπ βοήθησε στην κατασκευή ενός μικρού σάζι και τώρα αδημονεί να περάσει τις χορδές για να ακούσει τη «φωνή» του. «Πολλές φορές, όταν φτάνεις σ΄αυτό το στάδιο, δεν κοιμάσαι ολόκληρο το βράδυ, περιμένοντας να έρθει η στιγμή που θα είναι έτοιμο για να βάλεις τις χορδές και να το ακούσεις» συγκατανεύει χαμογελώντας ο Σύριος οργανοποιός.

Πάντως, σύμφωνα με τον κ.Ρατζάμπ, η οργανοποιία είναι ένα επάγγελμα που μπορείς να ζήσεις απ΄ αυτό και παράλληλα είναι εξαιρετικά δημιουργικό. «Κι εγώ, που ασχολούμαι τόσα χρόνια και πλέον θέλησα, αυτή τη γνώση που είχα μαζέψει, να την εξαπλώσω, συνεχίζω να ανακαλύπτω καινούργια πράγματα» αναφέρει. «Κατά κάποιο τρόπο», συνεχίζει, «όταν δείχνεις κάτι, αυτό σου επιστρέφει και σου επιτρέπει να το «τακτοποιήσεις» καλύτερα στο μυαλό σου ή να πάρεις τροφή για σκέψη».

Βέβαια, όπως ξεκαθαρίζει, η κατασκευή ενός γερού, όμορφου οργάνου είναι άλλο πράγμα από τον ήχο που ο τεχνίτης καλείται να «εμφυσήσει» μέσα του.

«Η μουσική που θα παράγει το όργανο είναι κάτι διαφορετικό, είναι φυσική, είναι φαντασία, είναι η σχέση που έχει ο οργανοποιός με τους ήχους και αυτό κάνει τη διαφορά»….